اهمیت تعویض به موقع تسمه تایم

تسمه تایم چیست؟ چرا باید تسمه تایم را به موقع تعویض کنیم؟

تسمه تایم یکی از اصلی ترین قطعات خودرو می باشد که در صورت آسیب دیدگی می تواند عوارض جبران نشدنی برای خودرو شما به وجود آورد؛ به همین دلیل، اصولا پس از مشاهده علائم خاصی باید فورا برای تعویض تسمه تایمینگ اقدام کنید. در این مطلب بررسی خواهیم کرد که چرا باید تسمه تایمینگ را به موقع تعویض کنیم و چه زمانی باید برای تعویض آن اقدام کنیم؟

تسمه تایمینگ چیست؟

تسمه تایم، تسمه ای است که وظیفه آن هماهنگ کردن حرکت میل لنگ با میل سوپاپ ها می باشد؛ میل سوپاپ ها نیز وظیفه باز و بسته کردن سوپاپ ها در زمان مناسب را بر عهده دارند. محل قرار گیری میل سوپاپ در خودرو های مختلف، متفاوت می باشد، اما اصولا این قطعه در سر سیلندر قرار دارد. تسمه تایمینگ، نیرو را از دنده تایمینگ سر میل لنگ گرفته و به دنده تایمینگ میل سوپاپ منتقل می کند. نکته ای که بسیار اهمیت دارد، جایگیری صحیح تسمه تایم می باشد؛ اگر تسمه تایم یک یا چند دندانه جا به جا شود، سوپاپ ها به موقع باز نمی شوند و در کار موتور اختلال جدی به وجود می آید.

تفاوت تسمه تایم و زنجیر تایم

زنجیر تایم و تسمه تایم دو قطعه مشابه هم هستند که شاید بعضی از تفاوت این دو آگاه نباشند. در گذشته به جای تسمه تایم از زنجیر تایم استفاده می شد و تا زمانی که آسیب جدی به خودرو نرسانده بود، اقدام به تعویض آن نمی کردند. اکنون تسمه تایم جایگزین زنجیر تایم شده است؛ البته در بعضی از ماشین های سنگین هنوز هم از زنجیر تایم استفاده می شود. استفاده از تسمه تایم به جای زنجیر تایم یک مزیت اساسی دارد؛ در خودروهایی که از تسمه تایم استفاده می کنند، زمان تعویض تسمه برای هر مورد خاص مشخص می باشد.

لازم به ذکر است که زنجیر تایم به دلیل جنس فلزی آن از آسیب ها و ضربه هایی که ممکن است برای تسمه تایم به وجود بیاید در امان است که این موضوع یک مزیت برای آن محسوب می شود. عمر زنجیر تایم به اندازه عمر خود پیشرانه می باشد و عملا نیازی به تعویض ندارد. برای این که متوجه شوید که در خودروی شما از کدام نوع ( تسمه تایم یا زنجیر تایم ) استفاده شده است، کافی به دفترچه راهنمای خودرو مراجعه کنید.

دلایل اهمیت تعویض به موقع تسمه تایم خودرو

شاید این سوال برایتان پیش آمده باشد که اگر تسمه تایم را به موقع تعویض نکنیم چه اتفاقی خواهد افتاد؟

در جواب باید گفت که تسمه تایم پس از فرسوده شدن دچار پارگی خواهد شد. خودروسازان مختلف، کیلومترهای متفاوتی را برای تعویض تسمه تایم هر خودرو تعیین کرده اند. این مقدار به صورت میانگین روی 60 هزار کیلومتر تعریف شده است. نکته قابل توجه این است که پارگی تسمه تایم در همه خودروها عواقب یکسانی نخواهد داشت و عواقب آن بستگی به نوع موتور دارد. در بهترین حالت پارگی تسمه تایم سبب خاموش شدن خودرو می شود که در چنین حالتی می توانید با مراجعه به تعمیرگاه مشکل را حل کنید؛ اما در بعضی خودرو ها پارگی تسمه تایمینگ باعث کج شدن سوپاپ ها می شود که برای رفع این مشکل نیاز است سر سیلندر به طور کامل باز شود. دلیل کج شدن سوپاپ ها نیز این است که در پس از پاره شدن تسمه تایمینگ، زمان باز بودن سوپاپ ها به هم خورده و سپس چند عدد از سوپاپ ها هنگام رسیدن پیستون به نقطه مرگ بالایی باز می مانند که همین موضوع باعث برخورد پیستون به سوپاپ ها و کج شدن آن ها می شود. این اتفاق در بعضی از خودرو ها سبب شکستن پیستون نیز می شود.

چه زمانی تسمه تایم را تعویض کنیم؟

تا این جا دریافتیم که تسمه تایم چیست و عدم تعویض به موقع آن ممکن است چه خساراتی به بار بیاورد و چه خطراتی برای خودرو داشته باشد. اکنون 4 نشانه رایج را با هم بررسی خواهیم کرد که با مشاهده این علائم شما باید نسبت به تعویض تسمه تایمینگ خودروی خود سریعا اقدام کنید.

1- مشکلات استارت و حرکت

تسمه تایم یکی از اجزاء دقیق خودرو می باشد که باید دائما در حال تنظیم باشد تا بتواند به ازای یک دور چرخیدن میل بادامک، دو دور میل لنگ را بچرخاند. سوپاپ های ورود و خروج گاز، با چرخش میل بادامک،  متناسب با زمان حرکت پیستون ها باز و بسته می شوند؛ در نتیجه اگر زمان بندی این چرخه بر هم بخورد، سایر کار ها نیز از تنظیم خارج خواهند شد که در نهایت می تواند منجر به ایجاد مشکل در استارت خوردن و حرکت ماشین شود.

2- دور موتور به درستی عمل نمی کند

اگر در حین رانندگی متوجه شدید که دور موتور به دو هزار یا چهار هزار دور رسیده است، موتور تنظیم نیست و باید تسمه تایم را چک کنید. اگر تسمه تایم شل شده باشد، شروع به لغزش خواهد کرد و همین موضوع سبب بالا رفتن دور موتور هنگام شتاب گرفتن می شود. علاوه بر این، بالا رفتن بیش از اندازه دور موتور می تواند نشانه از بین رفتن دندانه ها نیز باشد.

3- از بین رفتن دندانه ها

یکی از مشکلات رایجی که در مورد تسمه تایم ها وجود دارد، فرسایش و خوردگی دندانه ها آن است. اصولا توصیه می شود ک که تسمه تایم ها هر 60 هزار کیلومتر تعویض شوند؛ اما همان طور که گفتیم این عدد در خودروهای مختلف متفاوت است. برای پی بردن به این اعداد کافی است به دفترچه راهنمای خودروی خود مراجعه کنید.

4- مشکلات اگزوز

اگر مشاهده کردید که اگزوز خودروی شما بیشتر از حالت عادی دود تولید می کند، این مشکل می تواند مربوط به کارکرد نادرست تسمه تایم باشد؛ زیرا موتور باید برای به حرکت در آوردن قطعات تلاش بیش تری بکند و فشار بیشتری به خود وارد کند، در نتیجه خارج شدن مقدار بیشتری دود از اگزوز کاملا طبیعی می باشد.

سخن پایانی

تسمه تایم یکی از مهم ترین اجزاء خودرو می باشد که آسیب دیدگی آن و عدم تعویض به موقع آن می تواند آسیب های جدی به خودرو وارد کند؛ بنابراین هرگز با یک تسمه تایم کهنه رانندگی نکنید، زیرا پاره شدن تسمه تایم در اثر ضربه یا فرسودگی آن، خسارت های سنگینی را به شما تحمیل خواهد کرد.